Doğrulama ve Teyitçilik

Bellingcat Online Investigation Toolkit

https://bellingcat.gitbook.io/toolkit

İddia ve kaynak doğrulamaRehberBaşlangıçÜcretsizDüşük riskKüresel

Ne işe yarar?

Bellingcat Online Investigation Toolkit, iddia doğrulama ve teyitçilik için seçilmiş bir rehber. Bir iddianın kaynağını, ilk yayılımını, görsel/konum bağlamını ve bağımsız kanıtlarını incelemek gerektiğinde pratik bir başlangıç noktasıdır. Sonucu rapora almadan önce bağımsız kaynakla doğrulayın.

Ne zaman kullanılır?

Bellingcat Online Investigation Toolkit ile viral bir iddia hakkında daha önce yapılmış teyitleri ve birincil kanıtları bulabilirsiniz.
Görsel, video, zaman ve kaynak güvenilirliğini aynı kontrol listesinde değerlendirebilirsiniz

Ne zaman kullanılmaz?

Bellingcat Online Investigation Toolkit kullanılırken kapsamı, hukuki dayanağı ve veri minimizasyonunu yazılı tutun. Teyit çalışması zararlı iddiaları gereksiz büyütmemeli; kanıt ile yorumu net biçimde ayırmalıdır.

Güvenli örnek iş akışı

Bellingcat Online Investigation Toolkit ile iddiayı yazın, özgün kaynağı bulun, bağımsız kanıtla destekleyin ve güven düzeyi ile sınırlılıkları belirtin.

Doğrulama yöntemi

Bellingcat Online Investigation Toolkit çıktısını doğrudan sonuç kabul etmeyin. Birincil kanıt, bağımsız doğrulama, şeffaf yöntem ve zaman damgalı kayıtlar kullanılmalıdır.

Yanlış pozitif ihtimali

Teyit kaynağı da hata yapabilir. İlk kaynak, tarih, bağımsız destek ve karşı kanıt birlikte değerlendirilmelidir.

Sık yapılan hatalar

Tek sonuçtan kesin hüküm çıkarmak.
Son kontrol tarihi, kaynak bağlamı veya arşiv tarihini not etmemek.
Bu kaynağın verdiği sinyali başka bir kaynakla karşılaştırmadan rapora almak.

Bakım durumu

Son kontrol tarihi 2026-04-27. Güvenilirlik puanı: 5/5. Operasyonel kullanım öncesinde erişim, ücretlendirme ve kullanım şartlarını yeniden kontrol edin.

Benzer ve alternatif kaynaklar

Doğrulama ve Teyitçilik

Başlangıç

AFP Fact Check

AFP Fact Check, bir iddianın kaynağını, ilk yayılımını, görsel/konum bağlamını ve bağımsız kanıtlarını incelemek gerektiğinde kullanılır. İddia doğrulama ve teyitçilik sırasında özellikle afp, teyitçilik, fact-checks konularında yardımcı olur; güncellik ve kaynak bağlamı ayrıca kontrol edilir.

BaşlangıçDüşük risk

Ne zaman kullanılır?

AFP Fact Check ile viral bir iddia hakkında daha önce yapılmış teyitleri ve birincil kanıtları bulabilirsiniz.

Doğrulama notu

AFP Fact Check çıktısını doğrudan sonuç kabul etmeyin. Birincil kanıt, bağımsız doğrulama, şeffaf yöntem ve zaman damgalı kayıtlar kullanılmalıdır.

Kontrol notu

AFP Fact Check çıktısını doğrudan sonuç kabul etmeyin. Birincil kanıt, bağımsız doğrulama, şeffaf yöntem ve zaman damgalı kayıtlar kullanılmalıdır.

ÜcretsizDüşük2026-04-27

Güvenilirlik

4/5

Küresel

Detayları gör Kaynağı aç

Doğrulama ve Teyitçilik

Başlangıç

Snopes

Snopes, iddia doğrulama ve teyitçilik için seçilmiş bir rehber. Bir iddianın kaynağını, ilk yayılımını, görsel/konum bağlamını ve bağımsız kanıtlarını incelemek gerektiğinde pratik bir başlangıç noktasıdır. Sonucu rapora almadan önce bağımsız kaynakla doğrulayın.

BaşlangıçDüşük risk

Ne zaman kullanılır?

Snopes ile viral bir iddia hakkında daha önce yapılmış teyitleri ve birincil kanıtları bulabilirsiniz.

Doğrulama notu

Snopes çıktısını doğrudan sonuç kabul etmeyin. Birincil kanıt, bağımsız doğrulama, şeffaf yöntem ve zaman damgalı kayıtlar kullanılmalıdır.

Kontrol notu

Snopes çıktısını doğrudan sonuç kabul etmeyin. Birincil kanıt, bağımsız doğrulama, şeffaf yöntem ve zaman damgalı kayıtlar kullanılmalıdır.

ÜcretsizDüşük2026-04-27

Güvenilirlik

4/5

Küresel

Detayları gör Kaynağı aç

Eğitim Laboratuvarları ve Öğrenme Platformları

Başlangıç

Bellingcat Resources

Bellingcat Resources, laboratuvar, rehber ve kontrollü senaryolarla pratik beceri kazandırmak gerektiğinde kullanılır. OSINT eğitimi ve güvenli pratik sırasında özellikle bellingcat, guides, lab konularında yardımcı olur; güncellik ve kaynak bağlamı ayrıca kontrol edilir.

BaşlangıçDüşük risk

Ne zaman kullanılır?

Bellingcat Resources ile gerçek kişilere zarar vermeden kontrollü alıştırmalarla yöntem öğrenebilirsiniz.

Doğrulama notu

Bellingcat Resources çıktısını doğrudan sonuç kabul etmeyin. Eğitim kapsamını, eğitmen itibarını, lab kurallarını ve alıştırmaların gerçek kişilere zarar vermediğini kontrol edin.

Kontrol notu

ÜcretsizDüşük2026-04-27

Güvenilirlik

5/5

Küresel

Detayları gör Kaynağı aç

Video Doğrulama

Bellingcat Video Geolocation Guide

Bellingcat Video Geolocation Guide, videodan kare, yükleme zamanı, kanal bilgisi ve görsel ipucu çıkararak iddiayı sınamak gerektiğinde kullanılır. Video doğrulama ve kare analizi sırasında özellikle konum-doğrulama, guide, metadata konularında yardımcı olur; güncellik ve kaynak bağlamı ayrıca kontrol edilir.

OrtaDüşük risk

Ne zaman kullanılır?

Bellingcat Video Geolocation Guide ile açık videolardan ana kareler çıkarıp tersine görsel arama yapabilirsiniz.

Doğrulama notu

Bellingcat Video Geolocation Guide çıktısını doğrudan sonuç kabul etmeyin. Ana kareleri, yükleme metadata bilgisini, tersine arama sonuçlarını ve dış zaman/konum kanıtlarını birlikte kullanın.

Kontrol notu

ÜcretsizDüşük2026-04-27

Güvenilirlik

5/5

Küresel

Detayları gör Kaynağı aç

Görsel ve Tersine Görsel Arama

Başlangıç

Bing Visual Search

Bing Visual Search, görsel doğrulama ve tersine arama için seçilmiş bir araç. Bir görselin daha önce nerede göründüğünü ve iddia edilen bağlama uyup uymadığını kontrol etmek gerektiğinde pratik bir başlangıç noktasıdır. Sonucu rapora almadan önce bağımsız kaynakla doğrulayın.

BaşlangıçDüşük risk

Ne zaman kullanılır?

Bing Visual Search ile bir fotoğrafın daha eski kopyalarını veya farklı bağlamlarda kullanımını bulabilirsiniz.

Doğrulama notu

Bing Visual Search çıktısını doğrudan sonuç kabul etmeyin. Sonuçları birden fazla görsel arama motoruyla karşılaştırın; ilk yayın tarihi, bağlam ve mümkünse metadata bilgisine bakın.

Kontrol notu

ÜcretsizDüşük2026-04-27

Güvenilirlik

4/5

Küresel

Detayları gör Kaynağı aç

Sosyal Medya İstihbaratı

Bluesky Search

Bluesky Search, sosyal medya ve açık gönderi araştırması sırasında güvenilir bir başvuru noktası olarak arşive alındı. Asıl amacı herkese açık sosyal içerikleri tarih, hesap ve bağlam açısından incelemektir; bulguyu tek başına kesin bilgi gibi kullanmayın.

OrtaOrta risk

Ne zaman kullanılır?

Bluesky Search ile bir iddianın ilk nerede ve ne zaman paylaşıldığını araştırabilirsiniz.

Doğrulama notu

Bluesky Search çıktısını doğrudan sonuç kabul etmeyin. Hesap kimliği, özgün gönderi zamanı, platform bağlamı ve platform dışı doğrulama birlikte değerlendirilmelidir.

Kontrol notu

Bluesky Search çıktısını doğrudan sonuç kabul etmeyin. Hesap kimliği, özgün gönderi zamanı, platform bağlamı ve platform dışı doğrulama birlikte değerlendirilmelidir.

ÜcretsizOrtaUyarı var2026-04-27

Güvenilirlik

4/5

Küresel

Detayları gör Kaynağı aç